Nuusflits November 2017 - Terugblik op 2017 - Vrystaat Landbou Werksaamhede

 

Terugblik op 2017 - Vrystaat Landbou Werksaamhede 

 

 

Die vraag “Wat doen Vrystaat Landbou vir lede”  kom dikwels voor en daarom het ons dit goed gedink om in die laaste Nuusflits van 2017 vir u ‘n terugblik te gee op aksies wat vanjaar uitgevoer is wat vir lede ‘n verskil maak. Die aksies wat genoem word is slegs hoogtepunte en indien u navrae oor ‘n spesifieke aspek (soos bv. dieselrabat) het, kan die kantoor geraadpleeg word.

 

Arbeid

  • Nasionale Minimumloon – VL het voorlegging gedoen en dit teengestaan. Voorlegging op webtuiste beskikbaar.

         Departement Arbeid Nasionaal versoek om die aansoekproses vir kwytskelding te   vergemaklik. Landbou- ekonome             moet Departement Arbeid help met riglyne.

  • Ongevalle Kommissaris kan eise nou per e-pos doen. Mev Annamarie Marais van die Bloemfontein Kantoor Departement Arbeid bied kursus aan om u te help of om landbouvereniging toe te spreek.

 

Grondsake 

Word tans op 2 vlakke hanteer, naamlik:

1) Nasionaal – beveg wetgewing oor grondsake soos 50/50 model. VL dien op komitees van Agri SA wat senior regslui sien, asook met die Departement praat soos: 50/50 beleid; grondoudit; grondplafonne. VL plaas ook suksesstories op Agri SA se databasis. Bo en behalwe bogenoemde, het VL addisioneel bygedra vir die volgende van Agri SA Regshulpfonds – Salem saak R19 919.32; Databasis oor grondbesit R33 959.46

2) Provinsiaal

  • Die Staat het reeds 240 plase in die Vrystaat gekoop waarop sogenaamde “caretakers” is. 200 van die 240 plase is onproduktief. VL beding dat ons lede betrokke kan raak by die plase. ‘n Produksie ooreenkoms kan aangegaan word wat Departement Grondsake onderteken, maar nie ‘n onderverhurings ooreenkoms nie.
  • Uitsettingsake en restitusie eise – lede word bygestaan deur Gernie Botha, VL regsadviseur

Veiligheid

 

Een van VL Veiligheidslessenaar se oorhoofse doelwitte is om ons grondstrukture funksioneel en aktief te kry binne die Landelike Beveiligingsplan (LBP) in die Vrystaat. Ons wil d.m.v. ons betrokkenheid sterk beheer en leiding gee as ‘n noodsaaklike rolspeler in die plan. (‘n Tipiese bevel en beheer aksie!)

  • Waarop het ons klem gelê – aksies – uitkomste?

1) Verhoudings met die SAPD in die Vrystaat

  • 10 Imbizos tussen landbouers en SAPD waar daar eerlik en reguit gepraat is oor dienslewering en saamwerk aksies, vertroue en wantroue.
  • VL is betrokke in die volgende strukture van die SAPD waar waardevolle inligting gekry kan word om te sorg dat u saak hoog prioriteit bly geniet op die Provinsie se veiligheidsagenda:

Prioriteits komitee vergaderings               18

Cluster vergaderings                               28

Veiligheidsdae                                          8

Opleidingswerkswinkels                           10

SANW vergaderings                                  6

Prov Joints                                               9

  • 3 vergaderings is belê met die Provinsiale kommissaris en topbestuur waar konfidensieel oor dienslewering, plaasaanvalle, veediefstal, plaasbesettings en ander bedreigings bespreek is.

2) Wit/Bloulig aande word op cluster stasie verband aangebied. 1150 landbouers met 655 voertuie asook 200 SAPD lede was betrokke en baie sigbaar in die provinsie.

Veediefstal sake: 3 677, vee terug gevind 8 913. ‘n Arrestasiesyfer van 35,31% waarvan 91, 73% van die wat gearresteer is suksesvol vervolg is in die hof. Saam met RPO moet ons hierdie syfers begin bestuur.

Wepener moord: VL betrokke om ‘n privaat ondersoekspan in te kry wat tot gevolg het dat SAPD saak weer heropen het en arrestasies uitgevoer is. 

3) 11 Potensiële plaasaanvalle die jaar in die Vrystaat voorkom. Asook nabetragting vergadering gehou na elke plaasaanval.

4) Nasionale en Internasionale veiligheidskonferensies bygewoon en opgetree.

5) Interprovinsiale veediefstal voorkomingsforum vergadering bygewoon, Gauteng, Mpumalanga, Noord-Kaap en Noordwes. 6 die jaar

6) Veiligheidstoerusting Agri Securitas fondse bekom die jaar vir landbouverenigings R429 518.85 (8 landbouverenigings). Vanaf 2013 het VL se verenigings reeds R2 186 355.05 vanaf Agri Securitas ontvang vir beveiliging.

7) Deurlopende weeklikse skakeling met intelligensie strukture (6 formele) vergaderings t.o.v. bedreigings

8) ‘n Vergadering met landboubesighede is gehou om graandiefstal hok te slaan wat deur sindikate bedryf word. Oud Polisie Kommissaris George Fivaz was ook teenwoordig. Het sy waardering uitgespreek oor VL se benadering.          

9) Nuusflitse word gebruik om veiligheidsaspekte vir u uit te lig.

 

Wetgewing / Konsepwetgewing

 

 

  • Nagaan en kommentaar wat betref die Norme en Standaarde m.b.t. skade veroorsakende diere;
  • die Konsepwet wat betref Haatspraak en Haatmisdade;
  • Rykdombelasting (Davis Kommissie); konsep Regulasies itv Wet op Eiendomswaardasies asook deelname aan openbare deelname proses;
  • nagaan en kommentaar wat betref Wysigingswetsontwerp op Uitbreiding van Sekerheid van Verblyfreg;
  • konsepwet op Regulering van Landboubesit;
  • Restitusie Wysigingswetsontwerp;
  • Submissies wat betref die Nasionale Minimum Loon en kommentaar oor die uitwerking wat dit op die landbousektor sal hê. In die verband is dit belangrik om daarop te let dat deelname aan die proses die bedrag vanaf R12 000 per maand per werker verminder het tot ongeveer R3 500 per maand per werker.

 

Litigasie

 

 

  • Salem & Other vs The Salem Community & Other (Konstitusionele Hof) - Regskomitee was betrokke in die evaluering van die saak en die uiteindelike besluit om finansieël by te dra tot kostes gesien in die lig van die feit dat die saak van groot belang is vir grondeienaars wat betref die huidige beginsels daarin vervat. 
  • MP Msiza vs DG of Rural Development (Appèlhof) – Regskomitee betrokke in besluit om toe te tree as vriend van die Hof in saak waarin arbitrêre aftrekkings vanaf die prys van grond sonder voldoende redes gemaak is. Appèlhof bevestig beginsel dat markwaarde ondere andere as beginpunt vir tersaaklike berekeninge sal wees en saak dus van groot belang vir georganiseerde landbou.
  • Vrystaat Landbou vs Regering van RSA (Hooggeregshof) – Regering het Grondwetlike plig om sy burgers teen misdaad vanaf buurland (Lesotho) te beskerm. Tans besig met petisie na Appèlhof.

 

Natuurlike Hulpbronne

Besproeiing en watersake

  • Dr Jack Armour dien op CCAW - die Coordinating Committee for Agricultural Water - vergader kwartaalliks.  Help lede hulle saak verdedig waarop DWS direktiewe uitgereik is.  Die CCAW besin ook oor SEB in water regte oordragte. 
  • Dr Jack Armour dien op 2 WNK (Water Navorsingskommissie) komitees. Probleme in die besproeiingslandbou soos deur lede rapporteer word aan die WNK deurgegee en gesolisiteer akademiese navorsing word dan daaroor gedoen as gedeelte van die Water Navorsingsheffing wat besproeiingsboere betaal op hulle water gebruik.
  • Noue skakeling met AgriSA en gepaste  inligting aan lede deurgegee  
  • Individuele lede gehelp met navrae oor rekening probleme, uitstaande rekeninge, direktiewe, water beperkings, ens.

 

Mynbou 

  • Manyeleti Prospekteringsaansoek te Heilbron, Koppies, Sasolburg, Parys. Deelname aan openbare deelname proses en vestiging van Forum om hierdie aangeleentheid te opponeer en besware aan te teken.
  • Betrokke met die stig van mynbou forums om as georganiseerde front van geaffekteerde landbou grondeienaars mynbou en prospekteer aansoeke aan te vat deur aktiewe betrokkenheid in die EIA proses van publieke deelname. 
  • Die jaar leiding gegee deur die Prospekteringfase van 5 aansoeke; Rhino Oil & Gas, Motaung Energy, Tetra4 en White Rivers Exploration (Oribi - Bothaville) en die Publieke deelname fase by 2 nuwe aansoeke; Manyaleti & Africary.
  • Rhino Gas & Eksplorasie, Noordelike en Oostelike gedeeltes van provinsie wat moontlik deur Omgewingsmagtiging geraak gaan word, bespreek die aangeleentheid op Nasionale Vlak en versoek hulp van Agri SA om te appèlleer teen die toestaan van Omgewingsmagtiging. Appèlle teen drie aansoeke in die provinsie eventueel ingedien.  

 

Beeldbou

 

  • Altesaam 15481 kopieë van die VL Sê Julie 2016 uitgawe is saam met die Farmer’s Weekly van 29 Julie 2016 verkoop en/of aan intekenaars gestuur. Dit is ook aan VL se sowat 4000 lede gestuur. Die gratis advertensie wat ons by Farmer’s Weekly en Caxton met die eerste uitgawe ontvang het, is sowat R220 000.
  • 29 Persverklarings reeds die jaar in Afrikaans & Engels uitgestuur na die pers. Opsommend: Veiligheid 17; Grondsake 2; Rampe (brande) 3; Arbeid 1; Jongboere 2 en ander 4. Alle persverklarings is op ons webtuiste beskikbaar onder die hofie “Media”.

 

Ekonomiese sake 

Telekommunikasie

  • Het klagtes by ICASA ingedien van swak en geen selfoon sein langs die Lesotho Grens asook verswakkende sein in sekere landelike gebiede. Ondersoek is ingestel tot die landelike gebiede en sein is versterk. Ongelukkig kon min aan die Lesotho sein gedoen word weens internasionale ooreenkomste.

 

Energie

  • Bydrae tot Agri SA se geskrewe kommentaar oor ESKOM se versoek vir ‘n 19.9% verhoging
  • VL voorlegging aan NERSA 15 November – sien webtuiste en sosiale media om voorlegging af te laai
  • Individuele lede gehelp met navrae oor rekening probleme, transformator diefstal, kragprobleme, ens.

 

Paaie en Lisensies

  

  • Vergader maandeliks met Departement Paaie om vordering op ingediende klagtes te evalueer asook die stigting van en werksaamhede van pad-rade te druk.
  • Het in Januarie 2017 die nuwe LUR Mashinini se samewerkingsooreenkoms op paaie ooreenkoms uitgerol – die doelwit was om 3 prioriteitspaaie per distriksmunisipaliteit te identifiseer en ten minste 1 gesamentlike projek uit te rol. Daar is net 2 suksesvolle gevalle aan ons terug gerapporteer; die her-gruis van 3km tot die Oranje Brug oor die Oranjerivier saam met lede onder leiding van Leon Strauss en ‘n gesamentlike projek op Frankfort wat die staat sou R700 000 gekos het en met samewerking met landbouer net R300 000 gekos het.
  • Het 31 Oktober met Departement Paaie se 5 distriks- hoof pad -ingenieurs / -superintendente vergader om onder andere die hoofkwessies om grondpaaie uit te lig oor die hele Vrystaat. Daar was dringende behoefte aan kritiese strook her-gruis, vervanging van oop geskraapte dreineringspype en die skoonmaak van dreineringspype en leivore. Die redes vir die agteruitgang was geïdentifiseer as swak en te min ordentlike skraap van paaie, te min arbeid by paaiekantore vir grondvlak werk en die skuif van geld begroot vir her-gruis. 3 verteenwoordigers van Bultfontein Landbouvereniging het die vergadering bygewoon.
  • Dr Jack Armour en mnr Francois Wilken het Zastron DBU 03 November besoek om terugvoer op hulle paaie en lisensie kantoor klagtes te gee en saam op ‘n pad vorentoe te besin. Daar was besluit dat ZDBU hulle Streekverteenwoordiger op hoogte moet hou met hulle probleme en klagtes en dat die DBU so gou moontlik met die hoof pad -ingenieurs / -superintendent vergader. 
  • Besoek Moedersdeel Landbouvereniging saam met die distrikspadingenieur 22 November om kern probleme uit te wys en op nood maatreëls te besluit totdat die paaie departement die probleme ordentlik kan oplos.