VL verwerp Ramaphosa se grondhervormingsuitlatings

Vrystaat Landbou (VL) verwerp ten sterkste president Cyril Ramaphosa se onlangse opmerkings waarin hy Suid-Afrika se grondhervormingspogings met Zimbabwe se rampspoedige eksperiment vergelyk het. Sulke vergelykings is nie net misleidend nie, maar ook gevaarlik.

“Zimbabwe se sogenaamde grondhervorming het een van Afrika se mees produktiewe landbou-ekonomieë in duie gestort, voedselsekerheid vernietig en miljoene in armoede gedompel. Om dit as 'n voorbeeld vir Suid-Afrika aan te voer, toon 'n kommerwekkende minagting vir die lesse van die geskiedenis,” sê Friedl von Maltitz, vise-president van VL.

Kommersiële landbou is nie die vyand van transformasie nie – dit is die ruggraat van Suid-Afrika se ekonomie en die sleutel tot ons voedselsekerheid:

• 'n Groeiende bydraer tot die BBP: Primêre landbou se aandeel van die BBP het gestyg van 1.8% in 2013 tot 2.8% in 2024.
• 'n Nasionale enjin: Insluitend bosbou en visserye, dryf landbou byna 12% van BBP deur sterk skakels met vervaardiging en ander sektore.
• Werk en lewensonderhoud: Die sektor onderhou honderdduisende gesinne, veral in landelike gebiede waar alternatiewe skaars is.
• Buitelandse valuta: Landbou hou Suid-Afrika wêreldwyd mededingend en genereer noodsaaklike uitvoerinkomste.
• Sosio-ekonomiese stabilIseerder: Landbou ondersteun armoedevermindering, landelike stabiliteit en bowenal voedselsekerheid.

“Die ondermyning van hierdie sektor deur roekelose retoriek of ondeurdagte beleide is 'n direkte bedreiging vir elke Suid-Afrikaner se bord kos en elke werker se werk. Grondhervorming moet slaag – maar dit sal misluk as dit produktiwiteit opoffer vir politieke doelmatigheid.”

Francois Wilken, president van VL, voeg by dat as die Suid-Afrikaanse regering ernstig is oor transformasie, dit die toekenning van eiendomsregte en titelaktes aan nuwe toetreders en opkomende boere sal prioritiseer. Sonder veilige eienaarskap kan geen boer toegang tot finansiering kry, in hul grond belê of volhoubare ondernemings bou nie. “Ware bemagtiging beteken nie om grond uit produksie te haal nie, maar om boere die sekerheid en ondersteuning te bied wat hulle nodig het om suksesvol te wees.”

Vrystaat Landbou ondersteun betekenisvolle en volhoubare transformasie. Ons sal egter nie stilbly wanneer regeringsnarratiewe die risiko loop om Zimbabwe se foute te herhaal nie. Die President moet duidelikheid en leierskap bied wat die landbousektor versterk, nie verswak nie.