No reason to celebrate transport month in the Free State

Whilst the Free State provincial government “celebrated” transport month, Free State farmers have been forced to make emergency road repairs to address the life-threatening condition of roads in the province in anticipation of increased traffic over the festive season.

According to Dr Jack Armour, Free State Agriculture’s Commercial Manager, farmers are furious about the lack of progress made in maintaining rural roads. “Preparations for the new planting season have started and require the transport of various agriculture inputs, and harvested grain to silos. Normally nature presents farmers’ biggest operational challenge. Yet, the road infrastructure is becoming the biggest stumbling block for the Free State’s agricultural sector’s ability to produce food for the country. The expected summer rains will surely exacerbate the poor condition of rural roads further.”

According to Armour, management of the department Police, Roads and Transport’s budget and their appointment of incapable contractors are the reason for the crisis. “Budgets only get spent months after initial approval and then contractors with no operational capital or capacity get appointed to do the work through the Province’s CDP & EPWP programmes.”

In one incident a CDP contractor (Contractor Development Programme) was working on marking the road between Bultfontein and Wesselsbron without the proper signage, warning flags or reflective safety vests. A car ended up driving into them killing 2 of the contractors’ workers and leaving another badly injured.

The department’s centralized yellow fleet capacity is basically non-existent due to lack of maintenance and poor management. The state also has a shortage of qualified grader operators. In addition, budgeted for “pick and shovel” workers are not being appointed to clear out and replace broken road culverts and drains that open up critical water ways and direct water away from the roads.

FSA has repeatedly raised these and other systemic problems within the provincial Department at all levels, up until the Minister of Transport, without practical response. The Province’s CDP & EPWP programmes have not only failed but stand out as the root cause of the road infrastructure collapse in the province in the name of “job creation”.

A poor and deteriorating transport infrastructure in the Free State drastically affects the whole rural community, depriving people of critical services. Urgent intervention is required.  Given the dire situation of the roads, FSA has called upon the department to scrap these schemes and to revert to a free market transparent and accountable tender system that will allow for the employment of competent and qualified civil engineering firms to do the job properly. Governments’ job is NOT to employ more people, but to create the enabling environment in which rural economies can flourish.

Geen rede om Vervoermaand in die Vrystaat te vier nie

Terwyl die Vrystaatse provinsiale regering gedurende Oktober Vervoermaand “gevier” het, is Vrystaatse boere gedwing om nood padherstelwerk te doen om die lewensgevaarlike toestand van paaie in die provinsie aan te spreek in afwagting op verhoogde verkeer oor die feesseisoen.

Volgens dr Jack Armour, Vrystaat Landbou se kommersiële bestuurder, is boere woedend oor die gebrek aan vordering wat gemaak is met die instandhouding van landelike paaie. “Voorbereidings vir die nuwe plantseisoen het begin en vereis die vervoer van verskeie landbou-insette, en gestroopte graan na silo’s. Gewoonlik is die natuur boere se grootste bedryfsuitdaging, maar tans word die padinfrastruktuur die grootste struikelblok vir die Vrystaatse landbousektor se vermoë om voedsel vir die land te produseer. Die verwagte somerreën sal waarskynlik die swak toestand van landelike paaie nog verder versleg.”

Volgens Armour is die bestuur van die departement van polisie, paaie en vervoer se begroting en hul aanstelling van onbekwame kontrakteurs die rede vir die krisis. “Begrotings word eers maande ná aanvanklike goedkeuring bestee en dan word kontrakteurs met geen bedryfskapitaal of kapasiteit aangestel om die werk deur die provinsie se kontrakteurontwikkelingsprogram (KOP) en Uitgebreide Openbare Werke-program (EPWP) doen.”

Armour meld dat daar een voorval was waar ‘n KOP-kontrakteur besig was om die pad tussen Bultfontein en Wesselsbron te merk sonder die behoorlike naamborde, waarskuwingsvlae of weerkaatsende veiligheidsbaadjies. ‘n Motor het in hulle vasgery en twee van die kontrakteur se werkers het gesterf en nog een werker is ernstig beseer.

Die departement se gesentraliseerde geel vloot kapasiteit bestaan byna nie meer nie weens gebrek aan instandhouding en swak bestuur. Die staat het ook ‘n tekort aan gekwalifiseerde skraperoperateurs. Boonop word “pik en graaf”-werkers, waarvoor daar begroot is, nie aangestel om stukkende leivore en verstopte afvoerpype te herstel en skoon te maak nie.

VL het hierdie en ander sistemiese probleme herhaaldelik binne die provinsiale departement op alle vlakke geopper, tot by die Minister van Vervoer, sonder reaksie. Francois Wilken, president van VL, meen die provinsie se KOP- en EPWP-programme het nie net misluk nie, maar staan uit as die kern oorsaak van die padinfrastruktuur-verval in die provinsie in die naam van “werkskepping”.

Wilken sê verder dat ’n swak en vervalle vervoerinfrastruktuur in die Vrystaat die hele landelike gemeenskap drasties raak en ontneem ook mense van kritieke dienste. “Dringende ingryping word vereis. Gegewe die haglike situasie van die paaie, het VL ‘n beroep op die departement gedoen om hierdie skemas te skrap en om terug te keer na ‘n vryemark deursigtige en verantwoordbare tenderstelsel wat voorsiening sal maak vir die indiensneming van bekwame en gekwalifiseerde siviele ingenieursfirmas om die werk behoorlik te doen. Die regerings se taak is nié om meer mense in diens te neem nie, maar om die bemagtigende omgewing te skep waarin landelike ekonomieë kan floreer.”